ദേബാദിത്യ ചക്രവര്‍ത്തി

ദേബാദിത്യ ചക്രവര്‍ത്തി സേനിയാ-മൈഹാര് ഘരാനയുടെ വാരിസ്‌തമ് ഉള്ള ഹിന്ദുസ്ഥാനി ശാസ്ത്രീയ ഉപകരണ പാരമ്പര്യത്തിന്റെ പ്രതിഭാശാലിയായ ഒരു സിതാര്‍ വിദ്വാനാണ്. ഈ പാരമ്പര്യത്തിലേക്ക് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രവേശനം പിതാവായ പണ്ഡിത് ദേബാശിഷ് ചക്രവര്‍ത്തിയുടെ തണലിലാണ് വളര്ന്നത്, അദ്ദേഹം ശാസ്ത്രീയ ഗിറ്റാറിന്റെ പ്രശസ്‍ത വാദകനും അധ്യാപകനുമാണ്. പിന്നീട് പ്രൊഫയ഼ റ് ഡോ. ലവ്ലി ശര്മ മറ്റും അന്താരാഷ്ട്ര പ്രശസ്‍തിയുള്ള സിതാര്, സിറ്റാര്‍ വാദകന്മാരൊയ ശ്രീ നിലാദ്രി കുമാറിന്റെ മാര്ഗനിര്‍ദ്ദേശത്തിലാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പഠനം തുടര്ന്നത്. അന്തരിച്ച പണ്ഡിത് ബ്രിജ് ഭൂഷണ് കബ്ര, അന്തരിച്ച പദ്മശ്രീ പണ്ഡിത് ഭജന്‍ സോപോരി തുടങ്ങി ഗുരുക്കന്മാരുടെ മാര്ഗനിര്‍ദ്ദേശവും അദ്ദേഹത്തിന് ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്, അത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ സംഗീത-യാത്രയുടെ പരിധി വിശാലമാക്കി.

ദേബാദിത്യയുടെ ശൈലിയില്‍ പാരമ്പര്യവും സമകാലിക ഭാവവും സ്വാഭാവികമായി ഒന്ന് ചേരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ബാദനത്തില് ഗായകിയും തന്ത്രകാരിയും അംഗം സ്വാഭാവികമായി ഒന്നായി മാറുന്നു, അവിടെ സുര്‌ബഹാറിന്റെയും വീണയുടെയും സാങ്കേതിക സ്വാസവും അനുഭവിക്കാനാവുന്നതാണ്. കോര്‍ഡ്, ഹാര്മണിക് പ്രയോഗങ്ങള്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ സംഗീതത്തിന് പുതിയ ആഴം നല്‍കുന്നു. ലയകാരിയിലുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിടിയും സ്വരത്തിന്റെ വികസനത്തിന്റെ വ്യക്തതയും വേദിയില്‍ ഒരു സാന്ധ്ര ശക്തി തീര്‍ക്കുന്നു മാത്രമല്ല ശ്രോതാവിനെ രാഗത്തിന്റെ ആഴത്തിലേക്ക് അത് നയിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

വിദ്യാഭ്യാസത്തിന്റെ കാഴ്‍ചപ്പാടിലും ദേബാദിത്യയുടെ യാത്ര അസാധാരണമാണ്. സസ്യശാസ്ത്രത്തില് ബി.എസ്‍സി., സിതാറില് എം.എ., ഉന്നത ഗവേഷണ പ്രവര്ത്തനങ്ങള്‍, സംഗീത പ്രഭാകര്‍, സംഗീത വിശാരദ് തുടങ്ങിയ ബഹുമതികളില് കലയും അറിവും ഒറ്റപ്പെടുത്തി അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആജീവനാന്ത സമര്പ്പണത്തിന്റെ തെളിവാണ്.

അദ്ദേഹം സംഗീത നാടക അകാദമിയുടെ സംഗീത മത്സരത്തില് മൂന്ന് തവണയായി വിജയി യായിട്ടുണ്ട്. ഗിന്നിസ് വോള്‍ഡ് റെക്കോര്ഡ്സില് സ്ഥാനം നേടിയതോടോപ്പം സാംസ്‍കാരിക മന്ത്രാലയവുമടക്കം അനേകം ദേശീയ സ്കോളര്‍ഷിപ്പുകളും അദ്ദേഹത്തിന് ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. താജ്‍ മഹോത്സവം, ഇന്ത്യയിലുള്ള നിരവധി യൂണിവേഴ്സിറ്റി കചേരി പരിപാടികളും ഫ്രെസ്നോ സ്റ്റേറ്റ്, കാലിഫോര്‍ണിയയിലെ Celestial Synergy തുടങ്ങിയ അന്താരാഷ്ട്ര വേദികളും അദ്ദേഹത്തിന്റെ വാദനത്തിന്റെ മുദ്ര പതിഞ്ഞിട്ടുണ്ട്.

2023ല്‍ ദേബാദിത്യ കലാസുധയുടെ പൂര്‍വി ഫെസ്റ്റിവലില്‍ അവതരിപ്പിച്ചു, ഇത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആഗോള സാന്നിധ്യത്തിന്റെ ഒരു പ്രധാനപ്പെട്ട നാഴികയായി നിലനിന്നു. പൂര്‍വി ഫെസ്റ്റിവലിന്റെ ലൈവ് ഇപി ഉള്പ്പെടെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ സമീപകാല റെക്കോര്ഡിംഗുകള്‍ പാരമ്പര്യത്തിന്റെയും ഇന്നത്തെ ശ്രോതാക്കളുടെയും ഇടയില്‍ അദ്ദേഹത്തിന്റെ സംഗീതം ഒരു ജീവന്‍ സംവാദത്തിന് വിതറ്റുന്നതായി തെളിവാക്കുന്നു.

വേദിക്ക് അപ്പുറത്ത് ദേബാദിത്യ ഒരു അറ്പിതനായ അധ്യാപകനും മാര്ഗനിര്‍ദ്ദേശിയും കൂടിയാണ്. മുംബൈയില്‍ ഫാക്കല്ടി മെന്ററായി പ്രവര്ത്തിച്ച് അദ്ദേഹം അനേകം വിദ്യാര്‍ത്ഥികളെ ശാസ്ത്രീയ സംഗീതത്തിന്റെ ആഴത്തിലേക്ക് നയിച്ചിട്ടുണ്ട്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ കലാ ദര്‍ശനം നിരന്തര ഗവേഷണം, അവതരണം മറ്റും സഹപ്രവര്ത്തനത്തിലാണ് കേന്ദ്രീകൃതമായിരിക്കുന്നത്, അത് സിതാറിന്റെ അഭിവ്യക്തി സാധ്യതകളും വിശാലമാക്കുന്നതോടൊപ്പം അദ്ദേഹത്തിനെ റൂപപ്പെടുത്തിയ പാരമ്പര്യത്തിനോടുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ നിഷ്ഠയെയും ജീവനിക്കുന്നു.