କିରୱାନୀ

किरवानी

ସ୍ୱରଲିପି

S R g m P d N S' | S' N d P m g R S

ଠାଟ: Kirwani late_night Sampoorna-Sampoorna

Universal

Melancholic

ବାଦୀ: Pa (Pancham) or Re (Rishabh) depending on Gharana

ସମ୍ବାଦୀ: Sa (Shadja) or Pa (Pancham)

ରାତ୍ରିର ସମମିତ ଏବଂ ଆତ୍ମାମୟ ରାଗ । କର୍ଣ୍ଣାଟକ ମେଲାକର୍ତା ପ୍ରଣାଳୀରେ ଏହାର ମୂଳ ପାଇଁ ଜଣାଶୁଣା, ଏହା ହାର୍ମୋନିକ ମାଇନର ସ୍କେଲ (SRgmPdN) ବ୍ୟବହାର କରେ । କାରୁଣ୍ୟ ରସ ଏବଂ ଏକ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଟେଟ୍ରାକର୍ଡାଲ ସନ୍ତୁଳନ ଦ୍ୱାରା ପରିଭାଷିତ, ଏହା ଏହାର ଗଭୀର ଭାବପ୍ରବଣ ଅନୁନାଦ ଏବଂ ଧ୍ୟାନାତ୍ମକ ନିର୍ମଳତା ପାଇଁ ଏକ ବିଶ୍ୱବ୍ୟାପୀ ପ୍ରିୟ ।

ମୁଖ୍ୟ ତଥ୍ୟ

ଠାଟ (ମେଳ)

Kirwani

ପରିବେଷଣର ସମୟ

Late_night

ଜାତି (ସ୍ୱର ସଂଖ୍ୟା)

Sampoorna-sampoorna

ବାଦୀ (ପ୍ରଧାନ ସ୍ୱର)

Pa (Pancham) or Re (Rishabh) depending on Gharana

ସମ୍ବାଦୀ (ସହାୟକ ସ୍ୱର)

Sa (Shadja) or Pa (Pancham)

Mood/Rasa

ଗମ୍ଭୀର, ଧ୍ୟାନମୟ ଏବଂ ଗଭୀର ଭାବରେ ଉଦାସୀନ । କରୁଣା (ଦୟା) ଏବଂ ଭକ୍ତି (ସମର୍ପଣ) ।

Origins & Context

ରାଗ କିରୱାନୀ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରେ ଯେ କିପରି ଭାରତୀୟ ସଙ୍ଗୀତ ପରମ୍ପରା ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରବାହିତ ହୋଇପାରେ । ଏହା ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତୀୟ କର୍ଣ୍ଣାଟକ ସଙ୍ଗୀତରେ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ମୂଳ ସ୍କେଲ ଭାବରେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା । ପରେ, ଉତ୍ତର ଭାରତର ସଙ୍ଗୀତଜ୍ଞମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହାକୁ ବ୍ୟବହାର କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ, ରାଗରେ ନୂତନ ସୂକ୍ଷ୍ମତା ଏବଂ ଗଭୀରତା ଯୋଗ କଲେ । କିରୱାନୀ ସାଧାରଣତଃ ଗଭୀର ରାତ୍ରିରେ, ମଧ୍ୟରାତ୍ରି ପରିସରରେ ବଜାଯାଏ, କାରଣ ଏହାର ଶବ୍ଦ ଲୋକମାନଙ୍କୁ ଶାନ୍ତ ଭାବରେ ଚିନ୍ତା କରିବାକୁ ଏବଂ ଏକ କୋମଳ ଦୁଃଖ ଅନୁଭବ କରିବାକୁ ଦେଇଥାଏ । ଏହି ରାଗ ଆମକୁ ସ୍ମରଣ କରାଏ ଯେ ସଙ୍ଗୀତ ସୀମା ଅତିକ୍ରମ କରିପାରେ ଏବଂ ସର୍ବତ୍ର ହୃଦୟକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରିପାରେ । ଯେପରି ଏକ ସୁପରିଚିତ କଥା ଯାଏ, \"ଯେଉଁଠାରେ ଶବ୍ଦ ବିଫଳ ହୁଏ, ସଙ୍ଗୀତ ବୋଲେ ।\"

କିରୱାନୀ ଏହାର ସମମିତି ପାଇଁ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ, କାରଣ ସ୍କେଲର ଉଭୟ ଅର୍ଦ୍ଧାଂଶ ଗାଣିତିକ ସଠିକତା ସହିତ ପରସ୍ପରକୁ ପ୍ରତିଫଳିତ କରେ । ଏହି ସନ୍ତୁଳନ ଏହାକୁ ଏକ ପାଶ୍ଚାତ୍ୟ ଚରିତ୍ର ପ୍ରଦାନ କରେ ଏବଂ ଏହାକୁ ଆନ୍ତଃସାଂସ୍କୃତିକ ସହଯୋଗରେ ଲୋକପ୍ରିୟ କରେ । କଲାସୁଧାରେ, ଆମେ କିରୱାନୀକୁ ଶୁଦ୍ଧ ଭାବନାର ଏକ ରାଗ ଭାବରେ ବିବେଚନା କରୁ, ଜଟିଳ ଗତିବିଧି ଅପେକ୍ଷା ଏହାର ଛୋଟ ବ୍ୟବଧାନର ଅଭିବ୍ୟକ୍ତି ଗୁଣ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରୁ ।

Kirwani is a raga that speaks a universal language. Its symmetry is its strength. It allows the musician to explore the deepest valleys of sorrow and the highest peaks of devotion with equal clarity.

— Pandit Ravi Shankar
Sitar Maestro

ବୈଷୟିକ ବିବରଣୀ

ସ୍ୱରର ଗଠନ ଓ ଚଳନ

ଆରୋହ (ଆରୋହଣ)

S R g m P d N S'

ଅବରୋହ (ଅବରୋହଣ)

S' N d P m g R S

ପକଡ଼ (ଚିହ୍ନଟ ବାକ୍ୟାଂଶ)

g m P, d P, m g R S, .N R S

Tanpura Tuning

P—S—S—Sa

Additional Notes

P—S—S—Sa । ପଞ୍ଚମ ଡ୍ରୋନ୍ ବାଦୀକୁ ମଜବୁତ କରେ ଏବଂ ରାଗର ସମମିତ ଜ୍ୟାମିତିକୁ ସମର୍ଥନ କରେ, ଏହାର ଲଘୁ ବ୍ୟବଧାନକୁ ଅନୁନାଦ କରିବା ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ହାର୍ମୋନିକ୍ ଗଭୀରତା ପ୍ରଦାନ କରେ । ବିକଳ୍ପ କ୍ରମ: N—S—S—Sa (କେତେକ ବାଦ୍ୟଯନ୍ତ୍ରକାରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା "ହାର୍ମୋନିକ ମାଇନର" ତନାବ ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେବା ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ) ।

ରେକର୍ଡିଂ ଓ ପରିବେଷଣ

ଗୁଣୀ କଳାକାରଙ୍କ ପରିବେଷଣରେ ଏହି ରାଗ ଶୁଣନ୍ତୁ

ଆଗାମୀ ରେକର୍ଡିଂ ଓ ପରିବେଷଣ ଏଠାରେ ଦେଖାଯିବ। ଶୀଘ୍ର ପୁଣି ଦେଖନ୍ତୁ!

Phraseologies

ଗତି ତରଳ ଏବଂ ଗୀତାତ୍ମକ, ଟେଢ଼ା ମୋଡ଼ ବିନା ସପ୍ତକ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ସୁଗମ ଭାବରେ ଗତି କରେ ।

ଉଦାସୀନ ହୁକ୍: g m P, d P, m g R S
ଆରୋହୀ ପହଞ୍ଚିବା: m P d N S'
ହସ୍ତାକ୍ଷର ସମାଧାନ: .N R S (ଅଗ୍ରଣୀ ସ୍ୱର N, S ର ସମାଧାନ କରେ) ।
ଚଲନ: S R g m P, d P, m P d N S', S' N d P m g R S, .N R S

Classifiers

Swara geometries, relationships, and classifications

Swara Geometries

Core Form:

Linear & Symmetrical. A perfectly balanced minor scale (1,2,b3,4,5,b6,7).

Reverse:

Mirroring intervals yields Raag Bhairav (in terms of intervalic spacing from the top).

Negative:

Shadow scale uses r,G,M#,D,n, creating a bright, Lydian-style contrast to Kirwani's darkness.

Murchanas:

Shifting 'Sa' to 'g' reveals Raag Bhoop. Shifting to 'm' reveals Raag Bageshri.

Symmetries:

S−R−g−m is identical in structure to P−d−N−S′.

Structure

Aroha Jati Sampurna

Avroh Jati Sampurna

Raganga (Family)

ଅସାବରୀ

Around the World

Global connections and equivalent scales

କିରୱାନୀ ନିଃସନ୍ଦେହରେ ପାଶ୍ଚାତ୍ୟ କାନ ପାଇଁ ସର୍ବାଧିକ ଚିହ୍ନିବା ଯୋଗ୍ୟ ଭାରତୀୟ ରାଗ ।

Western

Harmonic Minor

C−D−Eb−F−G−Ab−B

The quintessential scale for drama and tension in Western classical music.

Middle East

Makam Nahawand